Runny-nose-while-crying : जेव्हा आपण रडतो तेव्हा आपले नाक का वाहते: आपण अनेकदा हे पाहिले असेल की आपण रडतो तेव्हा नाकातून पाणी येऊ लागते, परंतु असे का होते याचा कधी विचार केला आहे का? यामागील विज्ञान जाणून घेऊया.
नाकात पाणी कसे येऊ लागते?(Runny-nose-while-crying )
अश्रू ही भावना मानली जाते. जेव्हा आपण दुःखी असतो तेव्हा आपण रडायला लागतो, तर कधी आनंदात अश्रूही येतात. इतकंच नाही तर रडताना, धूळ, कांदा कापून किंवा जोराचा वारा यांमुळे अश्रू येतात, पण रडताना आपल्या नाकातही पाणी येऊ लागतं, हे कधी तुमच्या लक्षात आलंय का?
अश्रू कुठून येतात आणि जातात कुठे?(Runny-nose-while-crying )
रडताना आपले नाक का तयार होते याचा विचार केला आहे का? खरं तर हा योगायोग नसून त्यामागे खोलवर तर्क आहे. वास्तविक, आपल्या डोळ्यात एक अश्रू ग्रंथी असते, जी सतत अश्रू निर्माण करत असते.
नाकात पाणी येते-
हे अश्रू डोळ्यांना ओलसर ठेवण्याचे काम करतात आणि त्याच वेळी, धूळ डोळे स्वच्छ करतात आणि संसर्गापासून संरक्षण करतात. जेव्हा अश्रू जास्त प्रमाणात तयार होतात तेव्हा ते डोळ्याच्या पृष्ठभागावर पसरतात, आता या अश्रूंचा मोठा भाग नाकात जातो.
अश्रू नाकात कसे जातात?
आता तुम्हाला प्रश्न पडत असेल की अश्रू नाकात कसे जातात? तुम्हाला माहीत नसेल, पण डोळे आणि नाक यांच्यामध्ये एक छोटी नळी असते, तिला नासोलॅक्रिमल डक्ट म्हणतात. डोळ्याच्या आतील कोपऱ्यातून अश्रू या नळीत जातात. ही नळी नाकाच्या आत उघडते, त्यामुळे खूप अश्रू आल्यावर नळी भरते आणि अतिरिक्त अश्रू नाकातून टपकू लागतात.
नाकात ओलावा निर्माण करा-
आता नाकाचे अस्तर म्हणजेच श्लेष्मल त्वचा हे अश्रू पातळ करून बाहेर काढण्याचा प्रयत्न करते, त्यामुळे नाकातून स्वच्छ पाण्यासारखा द्रव वाहू लागतो. अश्रू डोळे स्वच्छ करतात. अतिरिक्त अश्रू नाकात जातात आणि नाक ओलसर ठेवतात.
नाकातून पाणी येणे (runny nose) ही एक सामान्य शारीरिक प्रतिक्रिया आहे. हे प्रामुख्याने नाकाच्या आतील अस्तरातून (mucous membrane) जास्त प्रमाणात श्लेष्मा (mucus) तयार झाल्यामुळे होते.
कारणे काय असू शकतात?
- सर्दी (Cold)
- Common Cold झाल्यावर शरीर व्हायरसशी लढण्यासाठी जास्त mucus तयार करते.
- ऍलर्जी (Allergy)
- धूळ, परागकण (pollen), प्राणी केस इत्यादींमुळे Allergic Rhinitis होतो.
- यात शिंक, खाज आणि पाण्यासारखा स्राव होतो.
- हवामान बदल
- थंड हवा लागल्यावर नाकातील ग्रंथी अधिक पाणी तयार करतात.
- साइनस समस्या
- Sinusitis मध्ये नाक बंद होणे आणि पाणी येणे दोन्ही होऊ शकते.
- तिखट अन्न खाल्ल्यावर
- काही लोकांमध्ये मसालेदार अन्नामुळे नाकातून पाणी येते (gustatory rhinitis).
शरीरात नेमके काय होते?
नाकातील ग्रंथी (glands) जास्त mucus तयार करतात → तो पातळ होतो → आणि नाकातून बाहेर येतो.
कधी काळजी घ्यावी?
- ७–१० दिवसांपेक्षा जास्त चालू राहिले
- ताप, डोकेदुखी, किंवा हिरवट/पिवळा स्राव असेल
- श्वास घेण्यास त्रास होत असेल
अशा वेळी डॉक्टरांचा सल्ला घ्यावा.