Belly-fat-Hormonal : जेव्हा वजन वाढवण्याचा विचार येतो तेव्हा प्रत्येकजण प्रथम ज्या गोष्टीकडे लक्ष देतो ते त्यांचे वाढलेले पोट असते, परंतु तुम्हाला माहिती आहे का की पोटातील चरबी जास्त धोकादायक असते? कसे ते समजून घ्या.
जेव्हा बहुतेक लोक वजन वाढण्याबद्दल बोलतात. त्यामुळे त्यांचे लक्ष वेधून घेणारी पहिली गोष्ट म्हणजे सुटलेले पोट, त्यांना वाटते की ही सर्वात मोठी समस्या आहे, परंतु सत्य हे आहे की खरा धोका बाहेरून न दिसणारी चरबी आहे. डॉ. तुषार राणे, (इंटर्नल मेडिसिन एक्सपर्ट, अपोलो स्पेक्ट्रा हॉस्पिटल, मुंबई) यांनी सांगितले की ही चरबी पोटात खोलवर साठलेली असते, ज्याला व्हिसरल फॅट(Visceral fat) म्हणतात. (Belly-fat-Hormonal)
डॉ. तुषार राणे यांनी सांगितले की, ही अंतर्गत चरबी आपल्या शरीरातील यकृत(Liver) आणि आतड्यांसारख्या महत्त्वाच्या अवयवांभोवती जमा होते. आपण आपल्या बोटांनी बाहेरील चरबीला स्पर्श करू शकतो, परंतु ही लपलेली चरबी दिसत नाही.
ही चरबी शरीरात जळजळ वाढवणारे घटक सोडते आणि हार्मोनल(Hormonal) संतुलन बिघडवते. त्यामुळे टाइप-2 मधुमेह, हृदयविकार आणि फॅटी लिव्हर(Fatty liver)चा धोका वाढतो. पुष्कळ वेळा असे घडते की, एखादी व्यक्ती बाहेरून बारीक दिसते, परंतु त्याच्या शरीरात धोकादायक चरबी जास्त असते, ज्यामुळे तो गंभीर आजारांना बळी पडू शकतो.
फक्त कमी खाणे पुरेसे नाही- (Belly-fat-Hormona)
व्यायाम करणे महत्वाचे आहे, परंतु पोटाची चरबी कमी करण्यासाठी योग्य खाणे सर्वात प्रभावी आहे. आहार(Diet) म्हणजे फक्त कमी खाणे असा नाही तर योग्य गोष्टी खाणे, ज्यामुळे शरीराचे कार्य योग्यरित्या चालू राहते.
* इन्सुलिन संतुलन(Insulin balance): जास्त साखर खाल्ल्याने शरीरात चरबी साठवून ठेवणारे इन्सुलिन नावाचे संप्रेरक वाढते. जेव्हा आपण साखर आणि मैदा यांसारखे परिष्कृत कर्बोदके कमी करतो, तेव्हा इन्सुलिनची पातळी कमी होते आणि शरीर आत साठवलेल्या चरबीचा ऊर्जा म्हणून वापर करू लागते.
* प्रथिने आणि फायबरचे महत्त्व(Proteins and fiber): पुरेसे प्रथिने खाल्ल्याने पोट दीर्घकाळ भरलेले राहते आणि स्नायू कमकुवत होत नाहीत, तर भाज्या आणि कडधान्यांमध्ये असलेले फायबर पोटातील चरबी कमी करण्यास मदत करते.
* जळजळ कमी करणे महत्वाचे आहे: पॅकबंद आणि तळलेले अन्न शरीरात जळजळ वाढवते. जर आपण फळे, भाज्या, चांगले तेल आणि ओमेगा -3 फॅट्स असलेल्या गोष्टी खाल्ल्या तर ते अंतर्गत जळजळ कमी करते आणि हृदय सुरक्षित ठेवते.
लपलेल्या गोष्टी समजून घेणे महत्त्वाचे का आहे?
नुसते पोट किंवा वजनकाट्यावर दाखवलेले आकडे पाहून स्वतःला निरोगी समजणे योग्य नाही. त्वचेखालील चरबी खराब दिसली तरी पोटाच्या आत असलेली चरबी शरीराला आतून नुकसान करते.
पोटाची चरबी वाढण्याची मुख्य कारणे आहेत:
* शारीरिक हालचालींचा अभाव आणि बराच वेळ बसणे
* सतत तणावाखाली राहणे आणि पुरेशी झोप न घेणे.
* गोड पेये, कोल्ड्रिंक्स, ज्यूस आणि पॅकेजिंग केलेले स्नॅक्स यांचे अतिसेवन
आता काय करायचं-
ही घातक चरबी कमी करण्यासाठी दोन गोष्टींकडे विशेष लक्ष देणे आवश्यक आहे.
1. शारीरिक हालचाल: दररोज वेगाने चालणे, सायकल चालवणे आणि हलके ताकदीचे व्यायाम
2. संतुलित खाण्याच्या सवयी: साधे घरगुती अन्न खाणे, दारू कमी करणे आणि भरपूर पाणी पिणे.
लक्षात ठेवा, चांगले आरोग्य म्हणजे फक्त सपाट पोट असा नाही, तर खरे आरोग्य म्हणजे तुमचे शरीर आतून किती निरोगी आहे. हा लपलेला धोका आज समजून घेऊन आपल्या आहारात आणि जीवनशैलीत काही बदल केले तर भविष्यात आजार टाळता येतील आणि आयुष्य दीर्घकाळ निरोगी ठेवता येईल.